boşuna dememişler dersaadet ...mutluluk kapısı diye..yüzyıllar değil bin yılların mükemmel bir ahenge ulaştığı,büyülü şehir..bazı sokaklarının bana dejavu ya da reenkarnasyonun olduğuna inandıran..dahaönce orada yaşamış olduğumu hissettiğim dünyabaşkenti..herşeyi,boğazı,boğazköprüsü,silueti,sultanahmeti,tarihi yarımadası,şekerlemecileri,tatlıcıları,bozası,turşucuları,barları,ortaköyü,hisarı,hisarüstü,muhafazakarı,eski istanbullusu,genci,bohemi ünlüsü ünsüzü,pazarları,türbeleri,camileri herşeyiyle bütün olan ...şehirlerin cinsiyeti olsa peri kızı diyebileceğim sevgi şehrim..
ilk göz ağrım, son aşkım. 20 yaşında ayrılmak zorunda kaldığım, 27 sinde tekrar buluştugum güzel. istiklal caddesindeki hareketliliği ve hayatı, istinye ve tarabyadaki o eşsiz bogazın verdigi huzuru ve sakinliği, başka bir yerde bulamadığım. Benim şehrim.
bir samsunlu olarak artık beni bunaltan şehir. alıştığımız için bu kadar insanı görmek kendinizi küçültüyor da küçültüyor ayrıca toplu taşıma araçları ise ayrı bir konu içerde tetris oynar gibi şekilden şekile giriyor insanlar.
her ne kadar batı literatüründe ismi sürekli "konstantinapolis" olarak geçse ve tarihçilere göre isminin kaynağının eski yunanlılar(asitane) olduğu söylense de, istanbul'un ilk adı marmara bölgesinde kurulan ilk ön türk devleti oy urum atın'ın başkenti olan oy-oğ'dur...
yunanlılara göre ise bu kentin grekçe adı "şehre" anlamına gelen "eis-tin-polin"ve ilk olarak eistinpoli olarak anılmış.
oysa istanbul'un fethinden önce misal 2. murat zamanında kentin adı konstantinapolis değil istanbul olarak anılır.
ibn-i batuta bu kenti iztanbul, ermeni coğrafyacı vartan ise esdambol olarak anar...
15. yüzyıl batılı seyyahların kaynaklarında ise istamboli ve stambol olarak görmekteyiz.
oysa,
"istanbul" ismi etimolojik olarak iki parçadan mürekkeptir. "istan" ve "bul"...
--spoiler--
iSTAN, ön-türkçede "tanrı katına asılı olan" , yani cennette asılı olmayı ifade eden "asqan" kökenden gelir...astan, aspan , günümüzde asüman olmuştur.
Hititlerde iSTANU adını taşıyan bir gök tanrısı vardır. Bu, HATTi'lerdeki ESTANU'nun mirasıdır.
Orta Asyada Tufan kentinin yakınıda ASTANA( Osmanlıca ASiTANE) kenti vardır
Kazakistan, adı BEŞBALIK olan başketinin adını ASTANA'ya çevirmiş ve burayı başkent yapmıştır.
--spoiler--
"bul" parçasının kökenine inecek olursak;
--spoiler--
Ön-Türklerin ilk büyük konfederasyonu bir-oy bil'in başkentinin adı at-oqi boliq'tır. Bolıq, "site" demektir. Kazakistanda bizim "Beş Balık" dediğimiz kentin adı Biş-boliq'tur. Anadoluda, bu ad BOLU olmuştur. Aral gölü yakınıda bir kentin adı Can-BOL'dur.
görüldüğü üzre, Astana, zamanla, istan ya da sitan haline dönüşmüş, Acemce olduğu sanılmıştır, aslında istan kökeni "son ek" halinde ülke adlarının sonuna gelir.
istiklal'in başından, eminönü'ne salmak var kendini,
kadıköy'den vapurla, motorla tüm boğaz arşınlamak.
misler gibi deniz kokusunu içine çekmek var bazen.
beşiktaş iskele banklarında,
belki ortaköy semalarında.
bugün itibariyle inanılmaz bir trafik yoğunluğunun yaşandığı şehir. öyle böyle bir yoğunluk değil. işten evine gidecek olanların allah yardımcısı olsun.
