Tolstoy genelde köy temasını işliyor ve karakter toprak sahibi oluyor, köy işlerinden neyinden bahsediyor, kendini anlatıyor bir nevi. Dostoyevski de kendini anlatıyor aq. Karamazov farkıyla dostoyevski tokatlar.
ikisi de titandır. ikisi de yaşamın doğrusal olmayan doğasına saygı duymuş ve anlamış yazarlardır.
ikisi de psikoloji hakkında derin bilgiler sunar.
Tolstoy, insanların toplumsal bağlamda birbirleriyle nasıl ilişki kurduklarını vurgular. Dostoyevski, insan ruhunun derinliklerine iner. Tolstoy, sıradan insanların başına aşırı şeylerin geldiği bir dünya çizer. Dostoyevski, insanların yapabileceği uç noktaları gösterir. tolstoy, destan geleneğinin en önde gelenidir; dostoyevski, büyük bir dramatik öfke. ikisi de ruhsal değerlerle dolu bir yaşam yolculuğunu anlatır. yani Tolstoy okumak kişiyi başka bir dünyaya götürürken; Dostoyevski'yi okumak biraz daha yaşadığınızı hissettirir; irkilirsiniz.
ne demiş cemal süreya: 1944 yılında dostoyevski'yi okudum. o gün bugündür huzurum yok.
onları yarıştırmak ve bir rekabetin içine sokmak bana göre haksızlık. zira iki farklı tarz. teknik bakımdan tolstoy daha iyidir diyebiliriz ama ben sırf bu sebepten dolayı bu titanları bir kıyasın içine sokamam. zaten ben kimim onların yanında.. *
şu an ikisi de rekabetin ötesinde bir dünyada yaşıyorlar. eminim iyi anlaşıyorlardır. ve acayip kaliteli sohbetler ediyorlardır.
düşünsenize, bitmeyen bir kelime akışı..
ben kendi acımdan anlatıcan.
ben 17 yasına kadar -annemle babamın bosanması- dunyanın en mutlu kız cocuguydum. neseli. eglenceli.
sonra annemle babam bosandı. ailem kendi dunyasında beni yalnız bıraktı. ve benim tek basıma mucadelem basladı. yurt dısında yalnız yasadım yıllarca. calısıp okumaya basladım. vs vs. ve o donemler karanlık tarafımla tanıstım. cok karanlık seyler dusunen cok depresif cok varoluscu bir yanım da vardı. sonra yıllar icinde -cok uzun yıllar- o tarafımı geride bırakıp fabrika ayarlarıma dondum: neseli. keyifli. mutlu
dostoyevski yi ben karanlık tarafım olarak goruyorum. bugunume tasımak istemedigim karanlık tarafım. anmak istemedigim karanlık tarafım. karakterlerinde cok buyuk ruhsal sorunlar var. ve ben onları okurken acı cekiyorum.
tolstoy daha toplumcu. umutsuzluktan gecirken bile genelde bir umudu oluyor. daha ahlakcı. cogu kitabı bana daha cok hitap ediyor.
