dikkat sorusu: hangi paramızın arka tarafında mimar kemalettin'in yakuşuklu bir resmi vardır?
1800 lü yıllarda mevlevilik, ingilizlerin desteğiyle şaha kalktı, mevlevi tekkeleri canlandırıldı, cenazeler şarkı türküyle mevlevi dedesi eşliğinde defnedilmeye başlandı. elbette bu 100 sonrası için hazırlıktı. Osmanlıyı yani hasta adamı defnetmek için hazırlık yapılıyordu. bu konunun işlendiği bir makale okudum. hoca avusturya viyana üniversitesinde öğretim üyesi. kendisine mail attım, 'mevleviliğin bir anda canlanmasının altında yatan 'gerçek' nedenin ne olabileceğini neden sorgulamıyoruz hocam" dedim. elbette cevap yazmadı. gerçek soruları sormamıza kimse izin vermez, viyana'da olsak bile.
neyse efenim, konuyu çok uzatmayayım. mevlevi tekkeleri, osmanlıda yönetimi beğenmeyen gençlerin buluşma noktası oldu, her türlü haberleşmeyi bu tekkeler yoluyla yaptılar ve büyük toplantılarını yine istanbul'da bu mevlevihanelerde yapıyorlardı. abdülhamit uyanık bir padişah. büyük ihtimalle onun 'teşviki' ile bir gece yenikapı mevlevihanesinden ateşler yükselmeye başladı. sabah olduğunda, mevlevihanenin yerinde yeller esiyordu. muhaliflerin toplanacak mekanı yok olmuştu. kısa bir süre sonra abdülhamit'e darbe yaptılar. darbeden hemen sonra işte bu mimar kemalettin'i görevlendirip ilk iş olarak yenikapı mevlevihanesini yeniden yaptırdılar.
Atatürk, tekke ve zaviyeleri kapatınca bu mevlevihaneler de kapandı, konya'da türbe ve yatırlara kilit vuruldu. fakat bu mevleviler devletin içinde okadar güçlüydü ki, kısa bir süre sonra konya'daki mevlana türbesini 'müze' statüsünde tekrar açtırmayı başardılar. hasan ali yücel, mevlevidir. nazım hikmet'in babası, dedesi mevlevidir. bundan mütevellit nazım hikmet'in mevlana'yı övdüğü bir şiiri vardır.