Diderot etkisi nedir sorusunun cevabını aramaya başlamadan önce Diderot Kimdir? sorusunun cevabına odaklanmak daha akıllıca olur sanırım. Yoksa adamı tanımadan neleri etkilediği kimin umurunda olsun ki?
Denis Diderot Fransız yazar ve ve filozof. Avrupa’da Aydınlanma çağında elini sallasan 10 filozofa değiyor biliyorsunuz. Diderot’a ilk ününü kazandıran şey filozof olması değil ilk Ansiklopedilerin (Encyclopédie) editörü olmasaydı. Gazetelerin 30 değil tam 29 kupona verdiği o ansiklopedileri hazırlamak için Kilise ile kaç defa papaz oldu bu arkadaş. Ayrıca romanları felsefik açıdan inceleyen ilk edebiyatçı olması da onu önemli biri yapıyor.
Ama asıl Diderot’u kral yapan şey kusurları ile yüzleşebilme cesaretidir bence.
17. y.y. Faransa’sında ünlü filozof Diderot üç kuruşa muhtaç olmuş namerde el açacak duruma gelmiş. Bunu duyan bilimin dostu düşenin anası Rus imparatoriçesi Katerina aslında Fransız olan Diderot’a kol kanat germiş. “Bana ne elin Fransızından?” dememiş. “Ülkesi sahip çıksın derdi beni mi gerdi?” dememiş. Çok kral bir hareketle “Gel aslanım bu 25 yıllık peşin maaşın, kütüphaneni de satın alıyorum bundan sonra bir elin yağda bir elin balda devrile devrile bilim yapabilirsin” demiş.
Açlıktan nefesi kokup utanınca naneli sakız bile alacak gücü olmayan Diderot, bu kadar para karşısında dengesini kaybetmiş haliyle. Normalde insan gider bir ev, bir at, bir tarla alır ya da hiç olmadı kendine yemek ısmarlar ama dengesiz Diderot gitmiş kendine bir sabahlık almış.
Akrabaları laf etmeye başlamış “iyice dengeyi kaybetti bu hem üstünde ipek sabahlık ile geziyor hem de bir harabede yaşıyor” demeye başlamışlar. Bunu duyan Diderot “desinler locasının” tepkilerine daha fazla direnememiş ve lacivert sabahlığını açar diye gitmiş önce turuncu çalışma masası almış. Sonra gitmiş koltuğu sabahlığa uydurmuş, bakmış koltuk ve masa uyuyor ama avizeler eski, onları da değiştirmiş.
Tabakları Kütahya seramikten, mobilyayı Masko’dan falan alayım derken işin içinden çıkamadığını elinde avucunda bir şey kalmadığını hatta borçlandığını fark edip “olm manyak mısın napıyon sen” demiş kendine.
Sonra oturup “eski sabahlığım için pişmanlık” diye bir yazı yazıyor bu arkadaş. Hıh işte o “olm manyak mısın nabıyon sen?” sorusuna bulduğu cevap “Diderot etkisi” diye adlandırılıyor bilim yapan arkadaşlar arasında. Diderot etkisi nedir sorusunun cevabı bu aslında.
Eski sabahlığının efendisi yeni sabahlığının kölesi olduğuna karar veren Diderot toplumu bu konuda aydınlatacak çalışmalar yapıyor daha sonra. Katerina’dan aldığı desteğinde hakkını ödemiş oluyor haliyle.
Bak Reyyo, buldum arabanın aynısını
Öğrencen şimdi gerçek piyasa Nirvana’sını
Adımla prim yaptın, 400.000 abone arttın
Yaptığın videoların hepsini önce ben yaptım
Orası Başakşehir dostum ne Nirvanası
Bende 1 milyon plaketi, sende musluk vanası
Sanalda kızlara yürüyodun her yerde var kanıtı
Senin toplam izlenmen benim bir haftalığım
Mclaren ödünç alıp birde kaza yapmışsın
Birde Orki para ödemeden kaçmışsın
Aleyna Tilki bile sana telif attı
Aynı tür videolarda bile sana fark attım
Videolarında çok yapmacık davranıyorsun
Ufak ufak kanallardan video fikri çalıyosun
Hayır Orkun, çalma Orkun
Özgün içerik at Orkun
Seni buraya gömücem
Şimdi geldi tek korkun
itiraf edelim Danla, milyonlarca fanların var
itiraf edelim Danla, cebinde hep paralar
itiraf edelim Danla, en büyük kadın fenomensin
Peki söylesene buralara nasıl geldin
Hayatımda gördüğüm en egoist insan sensin
Tek yeteneğin makyaj, ay ne kadar prensessin
insanları eziyorsun dedikodu sende bol
Herkesle dalga geçtin aha işte burda yol
Bilimsel olarak depresyon kimyasal dengenin bozulmasıdır. Beyinde bulunan noradrenalin ve seratonin miktarının azalması depresyona sebep olmaktadır. Genelde yaşanan travmalar, kayıplar, üzüntü ve büyük sorunlarda yaşanan bu azalma, bunlara bağlı olmadan kendiliğinden de olabilmektedir. Ayrıca kalıtsal bir rahatsızlıktır, yani ailesinde depresyon problemi yaşayan insanlar daha dikkatli olmalıdırlar. Kadınların erkeklere göre daha fazla depresyona yatkın olduğu da bilinen bir gerçek olsa da erkeklerin alkol ve madde kullanımına daha çabuk başlayabilmesi sebebi ile erkeklerde teşhisini koymak daha uzun sürmektedir.
sanat eseri gibi yaratık. hayran kitlesinin bu kadar geniş olma sebebi de her hareketinin estetik içeriyor olması bence. mesela hayvan kapıdan dışarı çıkmıyor, zarif bir s harfi çizerek dışarı akıyor. kucağınızdan kalkmıyor, zıplayıp yay çizerek gidiyor. kendini temizlerken bile balerinlere taş çıkaran hareketler yapıyor. ve bunu görebileceğiniz en tombik olanları yapıyor. otur gösteri izler gibi izle hayvanı bütün gün.
sözlük erkeklerinin bilinçaltının döküldüğü yerler buralar olduğu için gayet normaldir. Bu bağlamda aslında bütün erkekler ahlaksızdır ama yeri ve zamanına göre.
bitkisel çayların faydası oldukça çoktur ve burada zekayı anlamaya gerek yoktur. çay özellikle bitkisel çaylar oldukça faydalıdır, içeceksin ve keyfine
hayat basittir ve basit düşünmek gerekir. bu dünyada ödül alan her şeyin aslında fikirleri basittir, çünkü insanlar basittir. apple gibi karmakarışık şeyleri basite indirgemek gerekli.
akp'nin tabanı bunu istiyor ve böyle şeyler oyları coşturuyor, bunların dini felan düşündüklerini sanmıyorum oy için yapılan küçük şımarıklar. böyle yaparakta gündem de kalmaya ve konuşulmayı sağlıyorlar. yoksa akşam tartışma proglarımların da konuşaşan insancıklara kim kemik atacak.
akp'nin medyayayı baskı altında tutmaya çalıştığı şu zaman da türkiyenin aradığı nefese cuk oturmuş bir gazete. şu zamanlarda en çok ihtiyaç duyan daha doğrusu kırklı yaşlarda olup da gündemi sadece tv den izleyen ve kandırılan amcalarımız dayılarımız için okuyacakları ve hadi ya böylemi olduydu diyecekleri bir kaynak.
bu aralar iyi satar insanların gerçeği öğrenme ihtiyacı var ama ülke normale dönerse şaşırabilecek bir gazetedir ki onlar da biliyor zaten bu ülke hiç bir zaman normale dönmez. onun için tezgaha iyi yere kurmuşlar helal olsun.
gittiğin bir yeri bir daha bulamama da bu hastalığın kapsamında yer alır. on kere gidersin yanındaki öğrendi zanneder ama sen on birincide yine yanındakinden yardım alırsın o da seni salak zanneder, ne bilsin senin disleksi hastalığına bulaştığını cahil.