2000 yılında yayın hayatına veda eden, ama bundan evvel 1-2 sene eski yayınlanmış yazı-çizileri yayınlayarak varlığını sürdüren efsane dergi. bambaşkaydı, son sayısına kadar takip ettim bir umutla.
(bkz: işte bunu seviyorum) Küçüklüğümde amcamın bana hitap etme şeklidir. Halen tarafımca bir hitap biçimi olarak kullanılmaktdır. Ayrıca iyi bir mizah karakteri olarak bilinmektedir de.
zamanında muadillerine göre komik derecede ucuz olan, ama yine de kalitesini bozmamış dergidir. 1 hafta almayı unuttum, ertesi hafta baktım yayından kaldırılmış. lanet federaller..
her ne kadar söylendiğinde tebessüm yaratan bir benzetme olsa da gerçek hikayesi hiç öyle değil pişmiş kelle tabirinin.
hitler zamanında yakılarak öldürülen yahudilerin etleri iyice kemikten ayrıldığında dişlerinin meydana çıkması ve ortaya çıkan kafatasının sırıtır bir görüntü alması sebebiyle ortaya çıkmış bir deyimdir.
Pişmiş Kelle’nin sık sık kapatılıp tekrar çıkmasının birkaç temel nedeni vardı. 1980’lerin Türkiye’sindeki siyasi atmosfer ve derginin bilinçli olarak provokatif mizah anlayışı birleşince bu durum neredeyse kaçınılmaz hale gelmişti.
1. 12 Eylül sonrası sert sansür ortamı
Türkiye’de 1980 darbe sonrasında basın ve yayın üzerinde çok sıkı kontrol vardı. Mizah dergileri özellikle dikkat çekiyordu çünkü:
Politik taşlama yapıyorlardı
Devlet kurumlarını veya ideolojileri alaya alabiliyorlardı
Toplumsal tabularla oynuyorlardı
Bu yüzden savcılıklar dergiler hakkında “müstehcenlik”, “devlet kurumlarını aşağılama”, “ahlaka aykırılık” gibi gerekçelerle soruşturmalar açabiliyordu.
2. Pişmiş Kelle’nin özellikle “sınır zorlayan” tarzı
Dergi zaten bilerek absürt, grotesk ve kışkırtıcı bir mizah yapıyordu. Çizimler:
bazen çok karanlık
bazen cinsellik içeren
bazen de politik olarak sivri
olabiliyordu. Bu yüzden diğer mizah dergilerinden daha kolay hedef oluyordu.
3. Hukuki boşluk ve yeniden doğma taktiği
O dönemde mizah dergilerinde çok görülen bir yöntem vardı:
Dergi kapatılır
Aynı ekip farklı isimle veya yeni sayı düzeniyle tekrar çıkar
Bazen sadece birkaç ay sonra geri döner
Bu yöntem başka mizah dergilerinde de görülmüştür; örneğin Gırgır ve ondan kopan ekiplerin çıkardığı Limon gibi dergiler de zaman zaman baskı görmüştü.
4. Yeraltı mizah kültürü
Pişmiş Kelle biraz da bilinçli olarak “yeraltı dergisi” kimliğini benimsiyordu. Kapatılmak bazen ironik biçimde derginin kült statüsünü artırıyordu. insanlar:
“yasaklanan sayı”
“toplatılan kapak”
gibi şeyleri özellikle arıyordu.
Bu yüzden dergi kapansa bile okur merakı ve mizah çevresi onu tekrar hayata döndürüyordu.