sinema tarihinde büyük filmler vardır. dönemine damga vurmuş, gişe rekorları kırmış, inanılmaz paralar kazandırmış filmler.. alfred hitchcock'un psycho'su da bu filmlerden bir tanesi. kendisinin gişe anlamında en büyük başarısıdır.
Robert Bloch'un kısa, ucuz bir romanıdır aslında psycho. north by northwest filminden sonra, yapacak yeni bir film ararken, bu ucuz roman çıkar karsısına. Yanlış hatırlamiyorsam, sadece duş sahnesini okur ve etkilenir. daha sonra ise kitabin hakları alınır ve bütün kitapçılardan toplatılır. dönemin ünlü film stüdyoları filme destek olmaz, hitchcock evini ipotek ederek parayi bulur ve filmi yapar. O güne kadar kazanmadığı kadar büyük para kazanır ve şöhretinin zirvesini yaşar.
filmden uzun uzun bahsedecek değilim. Zira, kusursuza yakın, bildiğimiz harika bir hitchcock filmidir psycho.
yazının başında büyük filmler vardır demiştim, bunun sebebine gelelim. bir filmi büyük olarak tanımlamak için gerekli olan nedir? Büyük paralar kazandırması, gişede tüm zamanların en iyisi olması, kusursuza yakın olması, seyirciye hitap etmesi... liste uzar gider. lâkin, Alfred hitchcock'un psycho'su tüm bunları başarmanın yanında, zamana da direnmiştir.
1990'lı yıllarda filmin hakları satılır. gus van Sant's adında amerikali yönetmen, plan plan filmi tekrar çeker. Yanlış okumadınız, plan plan. Adeta hitchcock'u taklit etmeye çalışır fakat başarılı olamaz.
2013 yılında hitchcock adlı bir film çıkar. psycho filminin yapılış sürecine ve hitchcock'un hayatının bir kısmını beyaz perdeye taşır. Ayrıca, bu film ile ilgili de bir şeyler yazmıştım: (#42251725)
2017 yılında, 78/52: hitchcock's shower scene adlı bir belgesel yayınlanır. Ünlü yönetmenler hitchcock'un o klasikleşmiş duş sahnesini en ince ayrıntısına kadar inceler. her yönden inanılmaz yenilikci bir sahnedir. o güne kadar denenmemiş bir şeyler vardır ve dönemin amerika sinemasına aykırıdır. (Bu arada, küçük bir bilgi: hitchcock, duş sahnesinde kanlar siyah beyaz gözüksün diye filmi siyah beyaz çekmiş.)
Tüm bunların haricinde, hitchcock'un psycho'su, binlerce sayfalık tezlere, yazılara da konu olmuştur. şunu demek istiyorum, psycho sinema tarihinin en değerli, en büyük filmidir. zira, üstünden neredeyse 50 sene geçmesine rağmen bu kadar konuşulan, sevilen ikinci bir film yok.
Ayrıca, filmin tüyler ürperten o soundtrack'ini de unutmamak lazım.
Çok basit bir kitaptan uyarlandığına insanın inanmakta güçlük çektiği film. Buna da Hitchcock tarzı deniyor işte. Kazandırdığı parayı sonuna kadar hak eder.
oldukça şizofrenik bir film. korku sahneleriyle adrenalini tavan yaptırıyor. hatta yerinizden zıplamanıza dahi sebep oluyor.
filmi farklı kılan ise, ustaca hazırlanmış bir kurgu ve psikolojik öğeler barındırması. yani çok kanlı sahneler ya da vahşice işlenmiş cinayetlerle bir korku unsuru yakalama çabasına girilmiyor. karakterin psikanaliz yöntemi irdeleniyor. saçma sapan sahnelerle izleyiciye gerilim yaşatılmıyor. uçuk bir kurgusu ya da senaryosu yok. sıkmıyor, baymıyor. gayet akıcı bir biçimde sonuca doğru ilerliyor. bir de çok sağlam diyaloglar yazılmış. sırf o özelliği için bile izlemeye değer bir film. hitchcock dan daha aşağısı beklenemezdi zaten.
birçoklarına göre alfred hitchcock'un başyapıtı sayılan film. izlemeden ölünmemesi gereken bir film derim ve izlemeyenler için spoiler kısımına geçeceğimi belirtmek isterün.
film başladığı andan itibaren ana karakter marion olarak bize tanıtılıyor ve onun hikayesinin anlatılacağı izlenimi uyandırılıyor. fakat meşhur duş sahnesinden sonra ana karakter bildiğimiz marion bir anda öldürülüyor. bu seyirci açısından hiç beklenmedik bir şey. bir anda seyirci için bir boşluk oluşuyor. norman bates'in odaya girip cinayetin delilerini ortadan kaldırmaya başladığı an merkez karakter norman haline geliyor. az önce parayla kaçan bir kadının hikayesini izlerken şimdi "otelinde öldürülen kadının cesedinden kurtulmaya çalışan bir adamın hikayesi"'ni izlemeye başlıyoruz. hitchcock bu durumu bir röportajında da dile getiriyor ve bataklıkta arabanın batışını izleyen norman'la seyircinin nasıl özdeşleştiğinden bahsediyor. araba bataklıkta batmayıp birkaç saniye askıda kaldığı an seyircinin de gerildiğini, az önce kadının tarafında olan seyircinin bu sefer norman'ın tarafında arabanın batmamasından endişelendiğini söylüyor.
çektiği filmlerin senaryolarını kendi yazmamasına rağmen hem hikayelere hem seyirciye bu kadar hakim olması onu bu kadar büyük yapıyor. her sahnesi ayrı ayrı ders diye okutulması gereken, bir kere değil defalarca izlenebilecek bir başyapıt.
kurgusu alışık olduğumuz filmler gibi değildir; karakterlerin başına gelenler ayrı ayrı işlenmiştir.
izlediğim en iyi filmlerden biridir. siyah beyaz, 53 yıllık bu film beni günümüz filmlerinden daha çok heyecanlandırmış ve resmen katili evimde hissettirmiştir.
1960 yapımı kült film. izlediğim ilk Hitchcock filmi çok eski olduğu için hep ertelemiştim. Yıllar geçmesine rağmen hala zevkle izlenebiliyor ve çok fena geriyor. Janet Leigh cidden çok güzelmiş.
alfred hithcok yapımı kült olmuş, başrolünde anthony perkıns'ın oynadıgı, duş sahnesiyle bir hayli meşhur film. yeniden çeviriminde ise vince vaughn ve julianne moore rol almıştır.
