Hansel ve Gretel, Grimm Kardeşler ve onlardan da önce Giambattista Basile tarafından uyarlanan bir masal. Alman kökenli olduğu öne sürülür. Grimm Kardeşler'in öyküsü, 19. yüzyıl orta sınıf okurları için hoş bir fabl olarak kaleme alınmıştı. Ancak hikayenin özgün hali, büyük ihtimalle orta çağ hayatının zorluklarına karşı bir nasihatti.Açlık, savaş, salgın hastalıklar ve diğer sebeplerle çocukları ormanda bırakmak, özellikle geç orta çağ dönemindeki kriz sırasında bilinen bir uygulamaydı. Pek çok eleştirmen, mesela Jack Zipes ve Maria Tatar, masalın açlık nedeniyle meydana gelen gerçek terk edilme vakalarından esinlenerek ortaya çıktığını öne sürdüler.. Masalda açıkça verilen mesaj, yabancıların görünürdeki cömertliklerine aldanmamaktır.
Grimm Kardeşler'in masalının ilk baskısında oduncunun eşi üvey anne değil annedir. Anne, kocasını öz çocuklarını terk etmeye ikna eder. Bu değişiklik, çocukların masaldan rahatsız olmaması için özellikle yapılmış gibidir..
Çocuklar cadıyı öldürdükten sonra anne veya üvey annenin de ölmüş görünmesi, pek çok yorumcuya göre anneyle cadının aynı kadın olduğunu veya aralarında bir bağ olduğunu ima etmektedir..Gerçekten de bir Rus masalında fakir bir oduncunun eşi kötü kalpli üvey anne, üvey kızına ormana gidip ablasından lamba istemesini söyler, ancak kardeş gerçekte bir cadı, yamyam Baba Yaga'dır. Bu tür hikayelerde çocukların kaybolması ve kurnazlıkları sayesinde kurtulmaları dışında, ortak bir nokta yemekle ilgili olmalarıdır: Üvey anne açlıktan korkmaktadır, cadının evi yiyecekten yapılmıştır, çocukları yemek istemektedir.
cermen folklorunda troller ve cadılar aslında yahudilerden esinlenilerek yaratılmıştı.
bu olaylar orta çağ'da, 1144'te ingiltere'nin norwich kentinde yaşanan bir olayla başladı ve avrupa'ya yayılarak yahudi topluluklarının pogromlara ve sürgünlere maruz kalmasına yol açtı.
yahudilerin, hristiyan çocukları kaçırıp işkence ederek ve ritüel olarak kurban ederek, kanlarını fısıh bayramı için matza yapımı gibi dini ritüellerde kullandıkları söyleniyordu.
onlar, büyük burunlu, açgözlü, hazine biriktiren ve toplumun kenarında yaşayarak hristiyanlara karşı komplo kuran kişiler olarak tanımlanıyordu.
yüzyıllar boyunca avrupa genelinde kayıp hristiyan çocukların yahudiler tarafından yapılan kurban etme/ritüel cinayetlerinin kurbanı olduklarının ortaya çıkmasının ardından, birçok hikaye uyarı niteliğinde oluşturulmuştur.
"hansel ve gretel"de cadının fırını ve çocuk yeme teması, yahudilerin çocukları pişirmekle veya kalıntılarını kullanmakla suçlandığı hikayeleri doğrudan yankılamaktadır.
benzer motifler "rapunzel"deki cadının (gothel ana) sihirli amaçlarla bir çocuğu kaçırması gibi diğer masallarda da karşımıza çıkar.
grimm kardeşlerin derlemesinde "dikenli çalılar arasındaki yahudi" gibi öyküler ve "yahudiler tarafından öldürülen kız" gibi efsaneler yer almaktadır.