anadolu halk inanışlarında özellikle kaybolan eşyaların bulunmasıyla ilişkilendirilen bir figür.
bir eşya kaybolduğunda ethem dede’ye niyet edilip, eşya bulunursa göbek atılacağına dair adakta bulunulması şeklinde bir gelenek var.
halk arasında söylenen en bilinen şekli kabaca “ethem dede, gömleği keten dede; aradığımı bulursam sana göbek atam dede” şeklinde.
eşya bulununca da verilen söz tutulup göbek atılıyor.
işin ilginç tarafı, ethem dede’nin gerçekte kim olduğu konusunda anlatılar birbirinden farklı. bazı kaynaklar bursa’da türbesi bulunan ve “göbek attıran dede” olarak bilinen göbekçi izzet baba ile ilişkilendiriyor; başka anlatılarda ise ibrahim ethem adı geçiyor.
yani bugün sosyal medyada zaman zaman yeniden ortaya çıkan “kayıp eşya bulma ritüeli”, aslında sözlü kültürle kuşaktan kuşağa aktarılmış eski bir halk inanışının günümüzdeki hali.
