mustafa ertuğrul'un karada konuşlu dağ bataryasıyla yaptığı şey dünya harp tarihine geçti. batırdığı hms ben-my-chree, tarihin bilinen ilk deniz uçağı gemilerinden biriydi. bu gemiyi, günümüzün dev uçak gemilerinin atası, soy ağacının en başındaki "genetik öncü" kabul etmek tarihsel açıdan kesinlikle doğrudur.
aradaki muazzam teknolojik uçuruma rağmen bu geminin batırılmasının neden hayati olduğunu birkaç maddede özetlemekte fayda olabilir.
öncelikle bu gemi konseptin öncüsüydü. hms ben-my-chree, deniz savaşında uçağın potansiyelini fark eden ilk platformlardandı. "uçakları denizde taşıma ve operasyonel kullanma" fikrinin ilk pratik laboratuvarıydı.
ilklerin gemisiydi. çanakkale’de deniz uçaklarıyla keşif yapmış, hatta tarihteki ilk hava torpido saldırılarından birini gerçekleştirmişti. yani bugün modern uçak gemilerinin yürüttüğü operasyonel mantığın "ilkel ama çalışan" ilk versiyonuydu.
teknik farklar tabi ki büyüktü. elbette modern gemiler gibi uçuş güvertesi yoktu; uçakları vinçle suya indirir, uçaklar su üstünden kalkardı. ancak bu durum, geminin bir "yüzer hava üssü" olduğu gerçeğini değiştirmiyordu.
bu devrimsel donanma unsurunu, kayalık tepe üzerinde gizlediği toplarıyla avlayan mustafa ertuğrul yaklaşık 200 irili ufaklı tekne ve gemiyi akdeniz’in sularına gömdü.
