osmanlı'yı modern bir devlet yapan, kendi iç dinamikleri ve kurumları değil; batı'dan borçla alınan teknolojiler demiryolları, fabrikalar ve batı'nın zorlamasıyla yapılan tanzimat gibi reformlar oldu. bu da zaten bize, imparatorluğun temelden batı'nın gerisinde kaldığını gösteren en net kanıttır.
