Ototelik kişilik, dışsal hedefler yerine kendi çıkarları için faaliyetlerde bulunan, düşük benmerkezcilik ve nevrotiklik seviyelerine sahip, dünyaya karşı güçlü bir merak ve ilgi duygusuna sahip bir birey olarak tanımlanır.
Kısaca ototelik kişilik, bireyin içsel amaçlılık düşüncesi veya hissi olarak ifade edilmektedir. Önemli olan, kişinin ileriye dönük bir beklentisi olmadan yaptığı işe odaklanmasıdır.
Ototelik kişiliğe sahip olanlar dışsal faktörlerden etkilenmezler, tatmini eylemin bizzat kendisinde bulmaktadırlar.
Ototelik kişilik, kararlılık ve meydan okumanın kusursuz bileşimidir. Ototelik kişiliğe sahip insanlar, konfor alanında durmak yerine her zaman çözebilecekleri problemlerle uğraşmayı seçerler ve bunu yaparken gerçekçi olurlar. Bu kişilikteki insanlar, sevdikleri işle uğraşırken zaman kavramı ortadan kalkar.
kişinin içinden geldiği için yaptığı, huzur bulduğu etkinlikleri niteleyen kelime. kar/çıkar gütmeme, içsellik (intrinsic) ototelik durumlarla doğrudan ilgilidir. alanyazına ruslar tarafından kazandırılmış olabilir.
edit: adam macar.
yıllar sonra gelen edit: (bkz: akış) (bkz: flow) (bkz: iş akışı) (bkz: work related flow)
"ototelik terimi, öz anlamındaki oto ve hedef anlamındaki telos olan iki yunanca sözcükten ortaya çıkmıştır. kendi kendine yeten, gelecekte bir fayda beklentisi olmadan tek ödülü kendisi olan aktivite anlamına gelir. (...) iyi vatandaşlar olmaları için çocuklara öğretmenlik yapmak ototelik değildir ama çocuklarla etkileşimden hoşlandığınız için öğretmenlik yapmak öyledir. iki durumda olan şey görünürde aynıdır; farklı olan şey deneyim ototelik olduğunda kişi aktivitiye aktivitenin kendisinden ötürü dikkatini verir; ototelik olmadığında dikkatiniz sonuçlara odaklanır."
(bkz: flow)
(bkz: mihaly csikszentmihalyi)
bu tip insanlar bir hedefe odaklandıklarında dikkatlerini hiçbir şey dağıtamaz. bu kişilik için amaç, kendiliğin ayrılmaz bir parçasıdır.
bireyin özsaygısı neticesinde kazandığı içsel özgüvene sahip bir bireydir. temel güvenden kaynaklanan bu ontolojik güvenlik duygusu sosyal çeşitliliğin olumlu bir şekilde takdir edilmesini mümkün kılar. ototelik benlik potansiyel tehditleri faydalı zorluklara dönüştüren bir bireyi ifade etmektedir.
Ototelik Kişilik
Csikszentmihályi spesifik kişilik özellikleri olan insanların ortalama bir insana göre akışa ulaşmakta daha başarılı olabileceğini öne sürmüştür. Bu kişilik özellikleri merak, ısrarcılık, düşük seviyede ben merkezcilik ve çeşitli etkinlikleri yalnızca içsel sebeplerle yapma eğiliminin yüksek olmasını içermektedir. Bu kişilik özelliklerinin çoğuna sahip olan insanlar ototelik kişiliğe sahiptir denmektedir.
Ototelik kişilikle ilgili pek fazla araştırma mevcut değildir, ancak bazı çalışmaların sonuçları bazı insanların diğerlerine göre akış deneyimlemeye daha yatkın olduğunu ortaya koymaktadır. Bir araştırmacı (Abuhamdeh, 2000) ototelik kişiliği olan insanların, ototelik kişiliği olmayanlara göre, onları harekete geçiren ve gelişmeye teşvik eden, eylem imkânı fazla olan, daha fazla beceri gerektiren durumları tercih ettiğini göstermiştir. Böyle yüksek seviyede zorluğu olan, yüksek seviyede beceri içeren durumlar bireylerin akış durumuna girme olasılığının en fazla olduğu durumlardır.