tarihte bilinen ilk Türk devletidir. kurucusu Teoman dır. başkenti Ötüken. hun akınlarına karşı Çinliler çin şetti inşa etmişlerdir fakat hunları durduramamışlardır. En önemli hükümdarı Metehan dır ( sonsuzluk, yücelik unvanı). vatan sevgisinden bahseden ilk türk hükümdardır. 26 türk kavmini bir bayrak altında toplayıp Orta Asya'da ilk türk siyasi birliğini sağlamıştır. aynı zamanda orduda onlu sistemi bulmuştur. metehandan sonraki dönemlerde çin entrikaları, türk boyları arası mücadele, kağana karşı itaatsizlik yüzünden devlet ikiye ayrıldı. sonrasında iki kardeş olan çiçi ve ohanye mücadelesi başladı.
çiçi= istiklali feda etmeyi gülünç ve utanç verici bulurum.
çin baskısından dolayı Balamir önderliğinde göç yaşanmıştır. ( kavimler göçü).
