Ne Zaman Gelmelisiniz?
Ev sahiplerinize ne zaman gelmenizi istediklerini teyit edin ve Cuma akşamı gün batımından itibaren telefonlarına cevap vermeyecekleri için iyi bir yol tarifi aldığınızdan emin olun. Verilen zaman aralığı esnek olabilir - "12 ile 1 arasında" - bu nedenle gelişinizde esnek olabilirsiniz.
Cuma akşam yemeğine katılacak bir kadınsanız, ev sahibiniz Şabat gün batımında başlamadan önce, mum yakma törenine katılmanız için sizi erken davet edebilir. Bunu yaparsanız, mum yakma ile yemek yeme arasında geçirilen zaman muhtemelen sohbet etmek, yemek hazırlamak veya sadece kanepede dinlenmekle dolu olacaktır. Yemek hazırlama veya huzursuz çocuklara kitap okuma konusunda yardımınız takdir edilecektir.
Not: Şabat, Cuma akşamı gün batımıyla başlar, bu nedenle her haftanın Cuma akşam yemeğinin kesin saati coğrafyaya veya yılın zamanına göre değişiklik gösterebilir.
Hem Cuma akşam yemeği hem de Şabat gündüz yemeği öncesinde sinagogda ayin yapılır. Genellikle sinagoga gitmiyor olsanız veya ev sahipleriyle aynı sinagoga gitmiyor olsanız bile, bu hafta onlara katılmayı düşünebilir ve sonrasında onlarla birlikte evinize dönebilirsiniz.
Şabat ve bayramlar mum yakılarak karşılanır. - Fotoğraf: Mendel Mayteles/Merkos 302
Şabat ve bayramlar mum yakılarak karşılanır.
Ne Getirmelisiniz?
Zorunlu olmasa da, küçük bir ev sahibi hediyesi uygundur. Hediye şarap veya çikolata gibi bir gıda ürünüyse, koşer olduğundan emin olun (ve şarapsa, etikette mevushal kelimesini gördüğünüzden emin olun). Koşer sertifikasyon dünyası karmaşık olabilir. Şüphe duyduğunuzda, çiçekler her zaman iyi bir hediye olur (tarımsal ritüellerin bunu da karmaşıklaştırdığı israil hariç).
Sütlü tatlı, hatta koşer bile olsa, vermekten kaçının çünkü Şabat yemeklerinin çoğunda tavuk veya et bulunur ve biz de tavuk veya etle aynı öğünde süt ürünleri servis etmeyiz.
Hediye vermek isterseniz, Şabat başlamadan önce ev sahiplerinizin evine getirin. Bu garip gelebilir, ancak dindar çevrelerde oldukça normaldir, çünkü Tevrat, Şabat'ta hediye verme veya alma da dahil olmak üzere alışveriş yapmamıza veya yürütmemize izin vermez. Lütfen yemeğe geldiğinizde hediyenizi getirmeyin, çünkü ev sahipleriniz o sırada hediyenizi alamayacaktır. (Hediyeyi tamamen atlamak size çok garip geliyorsa, Şabat bittikten sonra her zaman bir teşekkür notu ve bir hediye gönderebilirsiniz... ancak emin olun ev sahipleriniz sizden kesinlikle bunu beklemiyor.)
Ne Giymeli?
Şabat'taki giyim, hafta içi günlerine göre bir adım daha resmi ve şenliklidir, bu yüzden "akşam yemeği partisi" aklınıza geliyorsa, muhtemelen doğru notu bulacaksınız. Erkekler pantolon, düğmeli gömlek (ceket ve kravat isteğe bağlı) ve kipa ile, kadınlar ise sade bir elbise veya sade bir üst ve etekle tam uyum sağlar.
Neler Beklemelisiniz?
Herkes gelip birkaç dakika sohbet ettikten sonra, aile ve arkadaşlar masaya geçip yerlerini alırlar.
Cuma gecesi bu noktada, ev sahibiniz (genellikle başkalarıyla birlikte) iki ilahi söyler:
Şabat'ın başında her evi ziyaret eden melekleri karşıladığımız, kutsamalarını istediğimiz ve onlara veda ettiğimiz "Şalom Aleichem" ilahisi.
Kral Süleyman tarafından yazılan ve Yahudi kadınlarına bir övgü olan "Eishet Chayil" ilahisi, evini güzel ve besleyici bir yer haline getirmek için gösterdiği bilgelik ve sıkı çalışma için onu över.
Genellikle herkes bu ilahileri söylemek için ayağa kalkar, ancak herhangi bir nedenle sizin için zorsa, kesinlikle oturabilirsiniz.
Şabat yemeğinde hemen kiduşla başlıyoruz.
Kiduş
Ev sahibiniz elinde bir kadeh şarapla kiduş okuyacak ve herkese birkaç yudum şarap verilecek. Bu duanın bir kadeh şarap eşliğinde okunması, dinlenme gününü kutsama mitzvasını yerine getirmenin bir yoludur (kiduş kelimesi "kutsama" anlamına gelir).
Cuma gecesi genellikle herkes kiduş okumak için ayağa kalkarken, Şabat günü bazı insanlar oturur. Çevrenizdekilerden ipuçları alın.
Çallah
Kiduşun hemen ardından herkes sandalyelerinden kalkıp ekmek almak için ritüel el yıkama işlemi için lavaboya gidecek. Bu işleme aşina değilseniz, ev sahipleriniz size rehberlik etmekten ve duayı okumanıza yardımcı olmaktan mutluluk duyacaktır.
Ellerinizi yıkadıktan sonra, biraz halla yedikten sonra konuşmuyoruz, bu yüzden sandalyenize dönün ve sessizce bekleyin. Bu noktada gerekli iletişim için genellikle el hareketleri ve yüz ifadeleri kullanılır.
Herkes tekrar oturduğunda, ev sahibi ekmek üzerine dua okuyacak ve ardından her bir parçayı önce tuza batırarak çörek dağıtacaktır. Bir lokma yedikten sonra tekrar konuşmaktan çekinmeyin.
