kambriyen patlamasının doğruluğu önünde en büyük engellerden biri olduğu teoridir. bu bizzat darwin tarafından itiraf edilmiş ve dawkins gibi modern evrimciler tarafından aksini ortaya koyacak fosillerin bulunması ümidinden öteye bir şey söylenememiştir. gould'un diyalektik materyalizm tabanlı açıklaması ise daha çok dawkins ve diğer klasik evrimcilerler genler ve doğal ayıklanma üzerinde kavgaya yaramış, bilimsel medelden ziyade felsefei düşünceler öne sürmüştür. delil olarak bu dönemde kompleks canlıların aniden nasıl oluştuğu konusunda tek kelime bilimsel yani doğruluğu test edilebilir açıklama yapamayanlar felsefeyle kafaları bulandırmayı denerler.
