kökeni günümüz moğolistan toprakları olan y-dna haplogrubudur. p haplogrubunun oğlu niteliğindedir. hun kurgan çalışmalarında sıkça rastlanır. türki topluluklarda ve amerika yerlilerinde rastlanır. en son buz devrinde donan bering boğazı aracılığıyla amerika kıtasına yerleştiği düşünülür.
