akil, mantık, bilim ve şüpheden uzak; ezber ve taklit ile yinelenen, bir döngüdür. Gerçeklere ve doğrulara ancak aklın ve mantığın yardımı ile şüphe edilerek varılır. inanç ile düşünce ters orantılıdır. imanın şartları düşünceyi, islamın şartları davranışları kontrol altına aldığı için akıl ve mantık devre dışıdır. Kur'anın (Muhammed'in düşünceleri olabileceğini) aklına getirmeyen kişi; Kur'anı okumaz, araştırmaz, sorgulamaz, şüphe etmez. (Allah, vahiy, ruh, melek, şeytan, huri, zebani, cennet, cehennem) yalanına kendini o kadar kaptırmıştır ki. Ömrü boyunca Allah'ın kendisini takip ettiğini sanır. Körü körüne itaat eder. körü körüne inanır. körü körüne ibadet eder. Türk-islam ülkelerinin geri kalmalarında ki temel neden akılcılık ve bilimsel anlayıştan uzak bir hayat felsefesine sahip olmalarıdır.
