bir çıkmazın içine tarih boyunca itilmiş ve kendi içlerindeki unsurlarca çekilmiş inanç topluluğudur.
gelin size bir hatıramı anlatayım; türkiye'de yaşayan gayri müslim bir topluluk üzerinde çalışıyordum, o insanların arasında belli bir süre kaldım. isimlerini vermek istemiyorum, çünkü çoğunluğu gerçekten çok iyi insanlardır bu bahsettiklerim. olduğum yer fazlaca mahrum bir yerdi ve herkesin birbirini tanıdığı bir yerdi. bir akşam yemek öncesinde oturup sohbet ediyorduk oradaki insanlarla, sonra elinde topraktan bir tencere ile sekiz köşe kasketini takmış ihtiyar bir adam geldi, selamını verdi hal hatır sordu. konuşuldu edildi. ardından kendisi müsaade isteyip gitti. sonrasında sofra kuruldu ve o tencere olduğu gibi çöpe boca edildi. önce sormadım, garipsediğimi anladılar, sonrasında ise dayanamadım yemekten sonra neden döktüklerini sordum diyaloglar aynen şöyleydi,
-neden döktünüz, sebep neydi, temiz biri değil midir kendisi?
-alakası yok, kendisi ehli hakçıdır.
-yani?
-alevidir, alevinin elinden yemek yemeyiz, bunların geçmişini dedelerimiz anlatırdı, ta ırak'ın iran'ın içlerinde bile ''necis'' kabul edilirler.
-ama kendileri müslümanlardır, bana kurban bayramında size müslümanların et getirdiğini, kardeşlik içinde bu yörede yaşadığınızı anlatmıştınız. hatta cenazeleri bile birlikte kaldırdığımız oldu demiştiniz çelişki değil mi bu?
gelen cevap beni dehşete düşürdü
-evet ama onlar şafii idi...
düşünebiliyor musunuz, bu nasıl çıkmazdır ki müslüman olmayan bir unsur bile bu adını koyamadığım saçmalıkların tesiri altına girmiş vaziyetteydiler.
ben ise aleviliği tanımadan hiçbir şekilde yorum yapmamanız kanaatindeyim. önce bir tanıyın, tanımlamayın.
ayrıca başka bir açmaz da alevi gençlerin bir çoğunun kendi kültürlerinden bihaber yaşamalarıdır, tabi bunda şehirleşmenin etkisi var çünkü alevilik tamamen dar kırsal bölge kültürüdür bana göre. şehirleştikçe bu kırsal kültürün bağları gevşiyor haliyle. en basidinden alevi nefesleri ne anlatır neyi işaret eder, batını nedir? emin olun çoğu alevi dedesi bile bundan habersiz. mesela nesimi'nin bazı beyitleri tarihsel vakaları anlatır, bunları tarihsel olarak mukayyet şeylerdir tabi bunları batınla birlikte anlatır ama kimse anlamaz. bu küçük bir örnek sadece.
tekrar ediyorum, aleviliği önce tanıyın, sonrasında kendi kafanızda bir tanım oluşturun ancak bu tanımı alevilere dayatmayın.
alevilik tekbir boyutu olan, spesifik olarak şudur diyebileceğim bir şey değil benim açımdan. bunu beslendiği kaynakları nazara alarak söylüyorum, yoksa herhangi bir alevinin kendi tanımı yine kendisini bağlar.
bir de her ne kadar bu ülkenin çoğunluğu müslüman olsa da, olayı değil mezhep; dinler üstü bir algıyla ele alıp alevilere saygı gösterin, ''neden namaz kılmıyorsun'', ''neden oruç tutmuyorsun''...bu sorular bir kısır döngü, çünkü sen sordukça o islami öğelerden daha da çok uzaklaşacaktırlar.
mühim olan birbirimizi anlamak, dilersen namaz kıl, dilersen kılma...bu allah ile senin aranda.
allah kendilerinin yardımcısı olsun.