neyzen tevfik birgün meyhane ya da meyli bir yerde oturur sahnede ney üfleyen genç bir neyzen vardır ve bir eser çalmaktadır fakat eserde hep aynı perdede hata yapmaktadır ve o sesi atlamaktadır. bundan ağırdan ağıra rahatsız olan neyzen tevfik elindeki şişeyi alır ve dudaklarına ağzını dayar genç neyzen tam o perdeyi es geçeceği sırada neyzen tevfik şişeden o sesi verir...
kendisine hediye edilen altından ney'i geri çevirip-ben bunu satarım bana benim ki yeter diyen, uzun süre akıl hastanesinde yatmış olan hastanede özel odası bulunan eşsiz neyzen.
hazır cevap ve çok zeki bir insan.
bir gün mehmet akif e söz verir içmeyecegim diye sonra ayrılır akşam başlar istanbul'da bir köşe başında içmeye.
aksilik ya m.akif oradan geçmektedir:
m.akif: tevfik hani söz vermiştin içmeyecektin.
tevfik: allah affesin şeytana kandık...
m.akif: pişmansan bırak ozaman devam etme.
tevfik: arkadaşla ortaklaşa aldık yarısı onun yarısı benim.
m.akif: ee zaten şişe yarıda bırak.
tevfik: alt yarısı benimde akif...
bir tek, dostu ve hocası olan mehmet akif in laf sokabildiği şair.
olay şudur, mehmet akif kendini iyice dine verip sakallarını uzatmaya başlamıştır, bunu gören neyzen tevfik "ne o öyle maymuna dönmüşsün" der, üstad ise "o zaman başka yöne döneyim" der ve arkasını döner.
hergün birisinin götünden adını kullanarak mısra ürettiği adam.
ulan o kadar şiirini okudum adamın. bir tanesiylede sözlüklerde yazılana denk gelmedim. herhalde bazı tipler kendi adlarıyla söylediklerinde tınlanmayacaklarını dü$ünerek bu adamın adını veriyor.
ayrıyeten
Ihtiyarlik ile gençlik diyerek,
Su ayati ikiye böldürme!
Ey büyükten de büyük Allahim,
Benden evvel sikimi öldürme
Kendisini her gun doven babasi bir aksamustu onu limon almaya gonderir . Tevfik limon almak icin carsiya gider ve iskelede kalkmak uzere olan bir gemi gorur . Babasinin dayagindan kurtulmanin tek yolu bu gemiye binip gitmektir . Nereye gittigini dahi ogrenmeden o gemiye biner . Gemi Misir a gider . Misir' da 5 sene yasar Tevfik . Ama memleket hasretine dayanamaz ve istanbula giden bir gemiye atlayip tekrar Istanbul a doner . Yine bir aksamustudur . Tevfik 5 sene sonra elinde limonlarla evine geri donmustur .
Neyzen Tevfik'e doktor içkiyi yasaklamıştı.Fakat Peyami Safa bir gün
üstadı ziyarete gittiğinde odanın bir köşesinde bir fıçı şarap gördü.
-Bu ne bre üstad? Diye sordu. Hani sen artık içmeyecektin?
-Ne yaparsın, oğul, içmezsem kuvvetten düşüyorum.
-Peki, içkinin faydası oluyor mu?
-Ne diyorsun olmaz olur mu? Mesela bu fıçı buraya ilk geldiği zaman
yerinden kımıldatamıyordum, şimdi iki elimle kaldırabilirim..
Izdırabın sonu yok sanma, bu alem de geçer,
Ömr-i fani gibidir; gün de geçer, dem de geçer,
Ram karar eyliyemez hande-i hurrem de geçer,
Devr-i şadi de geçer, gussa-i matem de geçer,
Gece gündüz yok olur an-ı dem adem de geçer.
Bu tecelli-i hayat aşk ile büktü belimi,
Çağlıyan göz yaşı mı, yoksa ki hicran seli mi?
inleyen saz-ı kazanın acaba bam teli mi ?
Çevrilir dest-i kaderle bu şu''unun filimi,
Ney susar, mey dökülür, gulgule-i Cem de geçer.
ibret aldın okudunsa şu yaman dünyadan,
Nefsini kurtara gör masyad-ı mafihadan,
Niyyet-i hilkatı bu aşk-ı cihan aradan,
Önü yokdan, sonu yokdan bu kuru da''vadadan,
Utanır gayret-i gufranla cehennem de geçer.
Ne şeriat, ne tariykat, ne hakiykat, ne türe,
Süremez hükmünü bunlar yaşadıkça bu küre,
Cahilin korku kokan defterini Tanrı düre!
Ma'rifet mahkemesinde verilen hükme göre,
Cennet iflas eder, efsane-i Adem de geçer.
Serseri Neyzen''in aşkınla kulak ver sözüne,
Girmemiştir bu avalim, bu bedyi'' gözüne.
Cehlinin kudreti baktırmadı kendi özüne .
Pir olur sakiy-i gül çehre bakılmaz yüzüne,
Hak olur pir-i mungan, sohbet-i hemdem de geçer
Sözlük :
Ram : Boyun eğen,itaat eden
Hande-i hurrem : Şen gülüşler
Devr-i şadi : Memnunluk, sevinçlilik devri
Gussa-i matem : Matemin kederi
An-ı dem adem : insanın soluk alma anı
Tecelli-i hayat : Hayatın talihi ( veya cilvesi)
Saz-ı kaza : Mealen : kaderin sazı
Dest-i kader : Kaderin eliyle (yardımıyla)
Şu'un : Olaylar ( "olup biten " )
Gulgule-i Cem : "Cem" özel isim olarak yazıldığından Hz. Sülayman'ın lakabı olarak alınır (Aynı zamanda Büyük iskender'in de lakabıdır) ve çeviri "Hz. Süleyman'ın sesi" olarak yapılabilir.
Niyyet-i hilkat : Yaradılışın amacı
Aşk-ı cihan : Dünya aşkı
Ara : Mıntıka bölge
Gayret-i gufran : Affetme, merhamet etme niyeti
Türe : Hak hukuk adalet
Efsane-i Adem : Hz. Adem efsanesi
Avalim : Dünyalar
Bedyi' :Güzellikler
Cehlinin : Cehaletinin
Pir olmak : Yaşlanmak,ihtiyar olmak
Sakiy-i gül çehre : Gül sunan çehre(yüz).
Hak : Toprak
Pir-i mugan : Meyhaneci
Sohbet-i hemdem : Canciğer arkadaş sohbeti(Muhabbeti)
"gurbette bir türk gördüm sanki" şeklinde sevinc nidaları atmama sebebiyet vermiş, hosgeldin yazarı. kıymetli ve pek degerli insan.
(bkz: seviyoruz seni)
tifil yazar, yeni gelmistir mekana, hos mu gelmistir bilemeyiz ancak kalitesini geldigi sözlükten bildigimden (ki hocasi kim *) takip edilesi yazardir. *
dinle neyden ve hiç in azab-i mukaddes-i isimli iki eseri bulunan hiciv sanatını en iyi icra eden şair.
bir rivayete göre neyzen, istanbul'a yeni atanan valiyi beğenmez ve, istanbul'a vali olup her gelenin * kimi dağdan kimi bayırdan gelir beyitini söyler.
neyzenin bu beyitini vali duyunca her ay almakta olduğu maaşının kesilmesi için talimat verir.
neyzen bu duruma içerleyerek;
Allah senin hamurunu,
Necasetle yoğurmuş.
Anan seni sıçar iken,
yanlışlıkla doğurmuş.
O boka bok demeyin,
bok duyar al eyler.
Boka bir zerren değse,
Boku mundar eyler. dizelerini söyler
vali bu sözler karşısında,neyzen le uğraşmama kararı alır ve kestirdiği aylığı yeniden bağlatır.
Asrin yeni bir umdesi var, hak kapanindir.
Söz haykiranin, mantik ise sarlatanandir.
Geçmez ele bir pâye,kavuk sallamayinca,
Kürs-i liyakat pezevenk, pust olanindir!
