kökü kar olup ismin -i(ı) halini almasıyla oluşmuştur. 5 adet hal eki olup örnekleriyle şöyle ki;
yalın hali: kar : lapa lapa kar yağıyor.
-e hali : kara : kara bak! ne güzel.
-i hali : karı : karı seyrediyorum
-de hali : karda : karda zordur yürümek.*
-den hali : kardan : kardan göz gözü görmüyor.**
kadını buzdolabı, çamaşır makinesi gibi eşyaların en gereklisi olarak gören canlılar tarafından kullanılan hitap biçimi. hem karnını doyurur, hem sana hizmet eder ve en önemlisi ücretsiz s.kebilirsin. teknoloji henüz bu eşyanın yerini doldurabilecek bir aygıt geliştirememiştir bazı zihinlerde.
günümüz anadolusunda özellikle köy kesimlerinde yaşlı hanımlar için kullanılan kelime. Güneydoğu ve orta akdenizde de sıkça kullanılan bir kelimedir. örnek vermek gerekirse bir tanıdığınız neneniz ayşeyi soruyorsa şu şekilde sorabilir :" ayşe karı nasıl ?"
Yaşlı amcalarımız içinse koca kelimesi kullanılır.
-abi sizde kari var mı?
+ne diyosun lan?
-abi kari kari.
+olm bi sie git. daldırma kafa göz.
*hacı ne diyor bu ya?
+lan olm yaşından başından utan lan. daha dünkü çocuksun.
*olm tipimizde pezevenklik var da biz mi göremedik?
-abi taso olan kari.
+ne tasosu lan?
-digimon abi.
evet bu diyalog yaşanmıştır. bu diyalog sonrası öğrendiğim bir şeye göre tanım yapmam gerekirse;
neden kötülendiğini anlamadığım bir kelime. karı sözcüğü neden hakaret ve aşağılama olarak görürler bu insanlar hala düşünürüm kendi kendime. bir de son zamanlarda kadın-bayan muhabbetide vardır ki artık insanın kusması gelir. yok efendim kadın denmeyecek çok bayağı oluyor bayan gibi dile, kulağa hoş gelen bu kelimeyi kullanacağız artık demiyorlarmı deliriyorum resmen.
tek başına kullanıldığında çok argo, çok kaka ve çok pis bir kelime olmasına rağmen iyelik eki ile taçlandırıldıgında aynı tepkiyi görmeyen kelimedir. sanki bir tek nikah memurunun agzına yakısıyor bu bok!
eskiden evlilik cüzdanlarında kullanılan, argoya girdiği için kaldırılan, er kişilerin kendi annelerine ve bacılarına denilse kaldıramayacağı fakat gelecekte başkalarının annesi olacak kadınlara yakıştırdığı kaba kelime.
bu lafa takıp saçma sapan trip atan insanları anlamadığım kelimedir. (bu kelimeyi kullandığım gerekçesiyle trip atıp ezmeye çalışarak duyarlılık dersi vermeyi deneyen birisiyle yaşadığım bir tartışma sonucu fikrimi kusuyorum buraya).
wnba maçı izliyorsunuzdur diyelim, oyunculardan biri güzel bir sayı atar, "karı fena top oynuyor" diye bir yorum yaparsınız, hemen ortamdaki bir hatun "karı mı? bu kelimeyi neden kullanıyorsun?" şeklinde tepki gösterir....
çünkü kibar hanımefendi hayatında hiç "herif" dememiştir, zaten argo kültüründen uzak, serengeti düzlüklerinde bir ağacın altında yaşamaktadır.
elbette her cümlede, her konuşmada dişi insanlara karı demek hayvanlıktır, öküzlüktür, ancak yeri geldiğinde kullanılması yukarıda da söylediğim gibi, aynen herif kelimesi kadar normaldir.
önemli olan kelimenin kullanım alanı ve cümleye verdiği şekildir.
ayrıca;
karı
bir erkeğin evlenmiş olduğu kadın, eş, refika, zevce.
*kadın.
*yaşlı, ihtiyar.
