galat-ı meşhur, fasih-i mehcurdan evladır. yaygın yapılmış yanlış, terk edilmiş doğrudan yeğdir. hukukta da çok kullanılan bir kelime grubudur galat-ı meşhur.
sanıyorum en acısı timurlenke ait olan taş üstünde taş baş üstünde baş bırakmayın sözüdür. viranşehire saldırı emrini verdiğinde bu sözü söylediği iddiası vardır.
"meşhur yanlışlar" anlamına gelen tamlama.
galat-ı meşhurlar zamanla yerleşen hatalı sözcüklerdir. daha çok anlamsaldır. farsça "-dan" ekinin türkçede "-lık" ekine karşılık gelmesine rağmen "çaydanlık" gibi aynı anlama gelen ekin birlikte kullanılması buna örnektir ya da "evlat, evrak" gibi zaten kendi dilinde çoğul anlam taşıyan sözcüklerin türkçede tekil algılanıp çoğul ekiyle kullanılması ve "evlatlar" biçimde söylenmesidir.
galat-ı meşhurlar daha çok okuma oranı çok düşük olan osmanlıda arapça ve farsça sözcüklerin yanlış kullanına dayanmaktadır. daha sonraki dönemde fransız hayranlığıyla türkçeye giren "ahlak" karşılığı "moral" sözcüğünün bugün çok farklı anlamda kullanılması da galat-ı meşhur'un avrupai kanadı ve ilk örneklerindendir.
günümüzde zihni değişik kültürlerle evrile devrile çok karışmış türk toplumu toptan galat-ı meşhurlara gark olmuştur. ingilizcenin hükümranlığında inim inim ağlayan türkçenin "cafe" mi yazalım "kafe" mi; "ateve" derken bir kanala neden diğeri "Ntivi"dir kargaşası galat-ı meşhur değil belki "galat-ı curcuna" diye yeni ve içler acısı bir kavramla karşılanabilir. bu tip dil kargaşası hatalarının edebi dile yansıması da çok affedilir değildir. edebiyat dilin pusulası olduğu için.
burada ''yazan insanlar'' olduğumuza göre,yazdığımız kelimenin doğruluğunu teyit edebileceğimiz bir oluşum değildir...adı üstünde halk dili;kelimelerin söyleniş ve konuşma dilinde kazandıkları dönüşüm v.b gibi şeyleri içerir...ama biz ne yapmaktayız?yazmaktayız,o halde doğrusunu yazmalıyız...hala galat-ı meshur diye çırpınanlar olursa onlara meşhur tdk sozluğu'nü hediye ederiz olur biter
halk dilindeki yaygınlaşmış yanlış kullanımları meşru kılmak amacıyla yayınlanmış bir listedir lakin tdk nın onaylaması ve kendi listesi içine almış olması gerekmektedir
edit:terimler bu gruba dahil olamıyormuş
osm. yayginlanmis yanlis kullanim.
galat-i meshur, lugat-i fasihten evladir; gibi bi laf da vardir. eger bi kullanim yayginlasmissa, yanlis da olsa dogrusuna tercih edilir demeye gelir. ne kadar dogrudur, yahut kabul edilebilir o size kalmis tabi.
