Önceleri manik depresif bozukluk veya manik depresyon adıyla bilinen bipolar bozukluk, riskli davranışlar nedeniyle ilişkilere ve kariyere zarar veren, tedavi edilmediği zaman intihara bile yol açan ciddi ruhsal bir hastalıktır. Bipolar bozukluk, maniden depresyona kadar uzanan ruh halindeki aşırı değişiklikler olarak tanımlanır. Bu ruh hali oynamaları arasında, bipolar bozukluğu olan kişi normal ruh hali de deneyimleyebilir. Manik terimi aşırı hareketli, enerjik, konuşkan, umursamaz, güçlü, öforik bir dönemi tanımlar. Bu dönemde alışveriş çılgınlığı veya impulsif riskli seks isteği oluşabilir. Sonra, birdenbire bu yükseklerde uçan ruh hali karanlık bir ruh haline dönüşebilir, örneğin; sinirlilik, kafa karışıklığı, öfke, kapana kısılma hissi ortaya çıkar. Bu bir öncekine tamamen zıt olan ruh hali depresyon olarak tanımlanır ve üzüntü, ağlama, değersizlik hissi, enerji kaybı, haz kaybı, uyku problemleri ortaya çıkabilir. Bu yükselmeler ve alçalmalar her insanda değişiklik gösterdiğinden, bipolar bozukluk teşhis edilmesi zor olan bir rahatsızlıktır.
Bazı insanlarda mani veya depresyon haftalarca, aylarca hatta yıllarca sürebilir, diğerlerinde ise sık ve dramatik ruh hali değişiklikleri olarak görülür. Bipolar bozuklukta her zaman dramatik ruh hali değişiklikleri görülmez, esasen çoğu insan bunlarla rahatça başa çıkar.
Manik dönemler çok yaratıcı olabilir, bu yüzden işlerin harika gittiğini bile düşünürler. Mani artarak kötüleştikçe, tehlike ortaya çıkar. Değişiklik çok dramatik olabilir ve felaketle sonuçlanabilir. Kişi umursamaz davranışlarda bulunabilir, aşırı para harcayabilir, rastgele cinsi münasebette bulunabildiğinden cinsel açıdan riskler oluşabilir. Depresif dönemler de aynı derecede tehlike taşıyabilir ve kişi sürekli intiharı düşünebilir.
Bipolar bozukluğu olanların aileleri için de durum eşdeğer bir zorluk yaratır. Bu, aileler tarafından kabul edilmesi en zor olan ruhsal hastalıktır. Örneğin, aileler şizofreniyi daha kolay kabul eder, bunun bir hastalık olduğunu anlarlar. Fakat kişi çok üretkenken, birdenbire mantıksız ve saçma sapan davranmaya başladığında, bu durum ailede daha büyük bir hasara yol açar. Bu durumda yapılacak en iyi hareket bir psikiyatriste görünmektir. ister bipolar bozukluk, ister başka bir ruh hali ile ilgili bir problem olsun, tedavi her zaman mevcuttur. Önemli olan problemi fark etmeniz ve yardım aramanızdır.
Bipolar Bozukluk nedir?
Bipolar bozukluk karmaşık bir genetik rahatsızlıktır. Bununla ilişkili ruh hali değişimleri majör veya klinik depresyondan mani veya aşırı coşkuya kadar değişir. Ruh hali değişiklikleri çok hafiften çok fazlaya kadar yayılır, ve dakikalardan saatlere kadar uzanan bir zaman diliminde aşamalı veya aniden gerçekleşebilir. Ruh hali değişiklikleri aniden gerçekleştiğinde, bu döneme ani dönüş denir. Dramatik ruh hali değişimleriyle birlikte, bipolar bozukluğu olan hastaların düşüncelerinde bozukluklar da olabilir. Algılarında çarpıklıklar ve sosyal fonksiyonda noksanlıklar da olabilir.
Bipolar Bozukluğa ne sebep olabilir?
Diğer ruh hali bozuklukları gibi, bipolar bozukluğa neden olan şey bilinmemektedir. Bilinen ise, bipolar bozukluğun genetik bir unsuru olduğu ve aynı aile içinde görülebildiğidir
Genellikle hangi yaşta bipolar bozukluk teşhis edilir?
Bipolar bozukluk genellikle 15-24 yaş arasında görülür ve yaşam boyunca sürer. Çocuklarda ve 65 yaş üstünde nadiren yeni teşhis edilmiş mani görülür. Belirtilerin şiddeti bipolar bozukluğu olanlarda değişiklik gösterir. Bazılarında birkaç belirti varken, diğerlerinde çalışma ve normal bir yaşam sürme kabiliyetlerini bozan birçok belirti olur. Nüksetmeler ve gerilemelerle, tedavi edilmediği takdirde bipolar bozukluğun nüksetme oranı yüksektir. Çok maniye sahip hastalar genellikle riskli davranışlardan, intihar düşüncesinden uzaklaştırılmak için hastaneye yatırılır. Daha ciddi bir formu olan bipolar I bozukluğu olanların yaklaşık %90ı en azından bir kez psikiyatrik hastaneye yatırılmıştır. Üç kişiden ikisi yaşamları boyunca iki kere veya daha fazla hastaneye yatırılmıştır.
Bipolar bozuklukla görülen klinik depresyon belirtileri şunlardır:
Azalan iştah ve/veya kilo kaybı, veya aşırı yeme ve kilo alımı
Konsantre olma, hatırlama ve karar vermede zorluk çekme
Yorgunluk, azalan enerji, yavaşlama
Suçluluk, değersizlik, çaresizlik hissi
Ümitsizlik, pesimizm
Uykusuzluk, gündüz erken saatte kalkma veya aşırı uyuma
Seks dahil olmak üzere, önceden zevk alınan aktivitelere ve hobilere karşı azalan ilgi ve haz
Tedaviye cevap vermeyen, baş ağrısı, sindirim bozuklukları ve kronik ağrılar gibi inatçı fiziksel belirtiler.
Sürekli üzgün, kaygılı veya boş ruh halleri
Tedirginlik, aşırı hassaslık
Ölüm veya intihar düşünceleri, intihar girişimleri
Bipolar Bozuklukla Mani işaretleri nelerdir?
Kopuk ve acele düşünceler
Şatafatlı nosyonlar
Uygunsuz coşku
Uygunsuz asabiyet
Uygunsuz sosyal davranış
Artan seksüel arzu
Artan konuşma hızı ve/veya yüksek ses
Belirgin olarak artan enerji
Düşük sağduyu
Şiddetli uykusuzluk
Bipolar II Bozukluk nedir?
Bipolar I bozukluğun ana karakteristiği maniyken, bipolar II hipomani olarak bilinen daha hafif coşkulu dönemlere sahiptir. DSM-IVe göre, mani ve hipomani arasındaki fark şiddet seviyesidir.
Bipolar II Bozuklukla Hipomani işaretleri nelerdir?
Azalan uyku ihtiyacı
Evde veya işteki projelere aşırı odaklanma
Coşkun ve mutlu ruh hali
Artan güven
Artan yaratıcılık ve üretkenlik
Artan enerji ve libido
Pervasız davranışlar
Risk alıcı davranışlar
Bipolar Bozukluğa Nasıl Teşhis Konur?
Ruh hali bozukluklarının çoğunda olduğu gibi, bipolar bozukluğu teşhis etmek için laboratuvar testleri veya röntgen kullanılmaz. Fiziksel taramadan sonra doktorunuz işaretleri ve belirtileri değerlendirir. Ayrıca kişisel tıbbi geçmişiniz ve aile geçmişinizi de soracaktır. Ruh halini etkileyebilecek diğer ciddi hastalıkları elemek için laboratuvar testleri de yapılabilir. Ayrıca doktorunuz, coşkun olduğunuz zamanları teşhis edebilme ihtimaliyle aile üyeleriyle de konuşmak isteyebilir. Coşku genellikle iyi hissettiren bir şey olduğu için, bipolar bozukluğu olan bir insan için ruh halinin aşırı olup olmadığını tanımlamak zor olabilir. Mani, ciddi problemlere ve utançlara yol açan şekilde sosyal davranışı, düşünceyi ve sağduyuyu etkiler. Örneğin, kişi manik dönemdeyken zekice olmayan iş ve finansal kararlar alabilir. Erken teşhis ve etkili tedavi bipolar bozuklukta büyük önem taşır.
Bipolar Spektrum
Genel olarak psikiyatristler bipolar bozukluğun iki ana formu olduğuna inanır: Bipolar I ve Bipolar II. Fakat bipolar spektrum konseptinde en azından iki ilave daha bulunur:
Bipolar III, sadece antidepresan ilaçlar alındıktan sonra oluşan hipomanik devreler olarak tanımlanır.
Bipolar IV, hipomani veya mani ve depresyon arasında ruh halinin aşırı hızlı döngüsüyle oluşan bozukluktur.
Bu yukarıdaki ruhsal durumlarla tanımlanan belirtilerin varlığı uzun süredir bilinmektedir. Bununla beraber, bunları alternatif bipolar kategoriler olarak etiketlemek psikiyatristlerin çoğunluğu tarafından kabul edilmemiştir.
genelde ergenlik döneminde ve hemen sonrasında ortaya çıkar.
depresyon süreciyle başlayıp, hastalık ilerleyene kadar hiç mani atağı görülmediği için erken teşhis zordur; genelikle sıradan bir depresyonla karıştırılır.
erken teşhis ise hayat kurtarır; intihar girişimi, madde ve alkol bağımlılığı gibi etkilerden uzak tutar.
hastalık sahibi kişi, teşhis ve tedavi öncesinde ne kadar çok atak geçirdiyse, sonraki atakların tedavisi o kadar zor olur.
hastalıkta genetik geçiş vardır. yaşanmışlıklar ise en önemli etkendir. hastalığı taşıyan insanlar fiziksel ve duygusal stresse daha duyarlıdır. evli çiftlerden biri bipolar ise doğacak çocuğun bipolar olma riski 7'de 1'dir.
bipolar bozuklukta tam anlamıyla tedavi ve iyileşme söz konusu değildir. tedavinin amacı; en uygun ilaç kullanımını ve en uygun yaşam koşullarını sağlayarak atakların en az seviyeye indirilmesidir.
bipolar bozulukta dört farklı atak şekli görülebilir. bunlar; mani, hipomani, depresyon ve mikst dönemdir.
annemde ileri seviyede, ablamda ise başlangıç seviyesinde olan bir durum. Öyle garip durum oluyor ki bunu hem annemde hemde ablamda olmasını düşünmekten kendimde olma ihtimalini umursamıyorum. Her dediğime dikkat edicem diye içim içim yiyorum kendimi. Aman şuna dikkat ediyim aman buna dikkat ediyim derken iyice içinden çıkamayacağım hissine kapılmaya başladım. Hastalığın başlangıcı, ileri düzeyde gösterdiği farklılıkları okudukça çaresizliğimi nasıl yeneceğimi bilmiyorum. En basitinden bir örnek verecek olursam anneme sürekli eline sağlık diyen birisiyimdir her yemekten sonra fakat geçen günü bir akşam söylemedim, unuttum. kadın onu nasıl taktıysa bana hala laf sokuyor, onu da suçlayamıyorum artık kendime küfür eder duruma geldim. zaten yardım edebilecek birisi yok etrafımda, buraya bunu yazarak içimdekileri boşaltmak istedim biraz da olsa. neyse sözlük...
olabilir miyim lan diye düşündürten dengesiz bir hastalık.
arkadaş ortamlarında mesela hiçbirşey yokken birden modum düşüyor.
arkadaşlar ne oldu diye soruyor fakat sebebim yok.
kısır bir döngüyle önce kendimi mükemmel sonra iğrenç olarak görebiliyorum.
kısa süreli olduğu gibi bu döngü genelde haftalık dönemler oluyor.
hızlı düşünmek, daldan dala konuşmak.
valla ben vikipedinin yalancısıyım.
ve aynı durum kardeşim için de geçerli.
acaba genetik mi?
Bi diğer ismi manik depresiftir bu durum mevsimsel yahut Bi olay akabinde manik evre ya da depresif evre durumunda olur. Manik evre oldukça keyiflidir mutlulukta üst sınırlarda olunur uç saatlik uykuyla ayakta durmak problem değildir enerji dolusundur en eğlenceli kısmı da yaratıcılıkta sınır yoktur. Ksfandan aynı anda birçok şey geçtiğinden sürekli konuşabilirsin konudan konuya atlayarak. Ama gel gor ki depresif mod bunun hemen hemen tersidir Bi kuş alırsın yaratıcılığından öyle uzaksındır ki isim bile koyamazsın işte böyle bir illet .
Hipomani:
Sanki sarhoşmuş gibi yaşamak.
Eğlence damarlarımda dolaşıyor.
Yaratıcılığım kendini aştı.
Mani:
Önce iyi hissettiriyor sonra bir caniye dönüşüyor.
O kadar sinirliyim ki, etrafımdaki her şeyi kırıp dökmek istiyorum.
Tamamen kontrolden çıktım.
Depresyon:
Bir kuyuya düşmek gibi.
Katran içinde boğuluyorum.
Her şey sona erdi.
Karma Dönem:
Her şey uyumunu kaybetti.
Bu duygusal aşırı bir yük.
Yer değiştiren bir kum üzerinde durmaya çalışmak gibi.
Bu tür deliliğin çok kendine özel bir iç sızısı, çoşkunluğu, yapayalnızlığı, dehşeti var. Uçtuğunuz zaman harikasınız. Düşünceler olsun, duygular olsun müthiş bir hızla, yoğunlukla üst üste geliyor, aynı kayan yıldızlar gibi siz bu yıldızların peşine düşüp her an daha iyisini daha parlağını buluyorsunuz. Çekingenlik diye bir şey kalmıyor, aradığınız sözcükleri, jestleri tak diye buluyorsunuz, başkalarını büyülediğinizin kesinlikle bilincindesiniz. Tekdüze insanlarda ilginç yanlar keşfediyorsunuz. Gövdenizin her yanını müthiş bir duyarlık sarıyor, baştan çıkarmak, baştan çıkarılmak karşı konulmaz bir istek heline geliyor. Her şey çok kolay, siz çok güçlüsünüz, parasal açıdan da her şeyi yapabilecek durumdasınız, üst düzey bir keyif, coşku, mutluluk iliklerinize kadar dolmuş.
psikiyatristlerin önüne gelen herkese verdiği hastalık.
hayatımda gerçekten bipolar olan 1 kişi tanıdım. 8 ay hastanede psikiyatri bölümünde yattı, mesleğini bıraktı, hayatı kaydı, karısı çocuğu terk etme durumuna geldi.
4 yıl oldu hala tam anlamıyla iyileşemedi.
şimdi 15-25 yaş arası her ergen bipolarım diyo, manik depresifim diyo.
efendim bu hastalık ciddi bir hastalıktır şakası olmaz.
her psikiyatriste inanıp antidepresan falan içmeyin pişman olmayın.
ayrıca bipolar hastalığı kişiyi daha havalı yapmıyor bu bi gerçek.
rica ediyorum.
bu sabah uyanmış elimi yüzümü yıkarken aynadan kendime baktım, "ben hasta değilim, olamam" dedim bunu defalarca tekrarladım sonra birden fark ettim ki elime 4.kez sabunu alyıorum ve yıkadıkça yıkıyorum durduramıyorum kendimi. hastayım lan ben resmen deliyim.
son yillarin populer hastaligi, olmayani insandan saymiyorlar. kutu kutu ilaclar olmali cantanizda. sonra onlari icerken ayri bi karizma, offf cok cool lan.
Galiba "ünlülerin ve sanatçıların" hastalığı. Hangi gazetede ünlülerle ilgili "ruhsal sorunlar" haberi yapılsa Justin Bieber'den Kıvanç Tatlıtuğ'a kadar herkes "bipolar".
