güneşe aşık olmasına, sürekli güneşe dönmesine ve ingilizce'de güneşçiçeği anlamına gelen sunflower denmesine rağmen türkçe'de ay çiçeği olarak adlandırılmasıdır. sürekli güneşe dönen bu çiçeğe günebakan da denmektedir. ancak içinde çiçek geçen bir isim verilmek istenirse bu isim de güneşçiçeğidir. tüm dünyanın güneş çiçeği dediği çiçeğe türkçe'de ayçiçeği denmesi garip ve komik bir durumdur.
güneşe dönen ve şekil olarak güneşe benzeyen güneşçiçeğine güneş dururken ay çiçeği denmesidir. diğer ve daha güzel olan adı günebakan olmasına rağmen daha çok ayçiçeği ismi kullanılmaktadır.
Ben de bunu daha önceden düşünüp merak etmiştim bir bakınayım dedim, saçma sapan insanların yazmış olduğu hikayeler dışında hiçbir şey bulamadım sanırım dilimize bir sekilde böyle yerleşti.
Kaynağını güneşten alıyor olmasına ragmen belkide geceleri de ayın saçtığı ışığa yöneliyor, insanlar bunu daha etkileyici bulmuş olabilir. "Ayçiçeği" yetiştiren varsa bilgi verebilir mi acaba böyle bir durum söz konusu mu?
Aslında ecnebiler sunflower derler biliyosunuz. Neden bizde ayçiçeği?
Zamanında bir yerlerde okuduğum kadarıyla yunan mitolojisinde durum şu:
Apollon (ki kendisi güneş tanrısı oluyor) bir tanrıçayı seviyor. Adını hatırlamıyorum. Bunlar baya büyük aşk yaşıyorlar ama apollon hatunu terk ediyor. Kız kahrından ölüyor ve gömüyorlar. Sonra gömüldüğü yerden bir filiz çıkıp hep güneşi izliyor. O nereye giderse gitsin ona yöneliyor. Onun uydusu gibi hep onu takip ediyor.
Kendisine aynı zamanda günebakan Dense de,
ingilizce'de "sunflower" almanca'da "sonnenblumen" olmasına rağmen bizde neden "ayçiçeği"Dir? Diye düşündüren durum.
sebebi basit.
turk insanin miteoojisi, astronomi birikimi ve kulturel zenginligiyle alakalidir.
gunesle beraber net bicimde gordugumuz gok cismi aydir.
ay gunese yuzunu doner ve ayi goruruz.
kimi zaman dolun, kimi zaman yarim, kimi zaman da hilal.
sonuc olarak ayi gunesle beraber goruruz.
biz turk insanina bu cok anlamli gelmis.
gunebakanin surekli gunesi takip etmesi, ayin hareketlerini yansitmis ve boyle bir isim secmisiz.
kaynak elbette ben.
nedeni tam olarak bilinmemekte. bütün dünyada güneş çiçeği olarak bilinirken bizde ayçiçeği denmesi ve bunun nedeninin de bilinmemesi ilginç. buna rağmen ayçiçeği için günebakan ve gündöndü kullanımları mevcut. mesela ben çocukken ay çekirdeğini gündöndü olarak bilirdim daha çok. kuruyemişçiden ay çekirdeği değil de gündöndü alırdım.
Çoğu zaman "Ay" gibi güneşe baktığı için olabilir. Ayrıca ayçiçeğine tüm dünyanın güneş çiçeği dediğini nereden biliyorsunuz? Tüm dilleri incelediniz mi ki? inceleseniz kimbilir neler çıkar?
bu çiçeğin sürekli yüzünü güneşe dönmesine ve ingilizce'de doğası gereği sunflower olarak isimlendirilmesine rağmen türkçe'de güneşçiçeği değil ayçiçeği olarak isimlendirmesidir. diğer ve daha güzel ismi olan günebakan daha az bilinmekte ve kullanılmaktadır.